|
|
|
|
DE LIGGING IN DE MIDDELEEUWEN |
|
|
|
|
|
|
Verdun, sinds de
IIIde eeuw reeds een Romeinse stad en in de
IVde eeuw de zetel van een bij TRIER horend bisdom (zoals ook Metz en Toul),
komt vervolgens onder Frankische en daarna onder Karolingische
heerschappij. In 843 werd het Rijk van Karel de Grote door het Verdrag van
Verdun ontmanteld en werd de stad aan Lothar toegewezen. In de Xde eeuw
werd zij door het hertogdom Neder-Lotharingen opgeslorpt en tot in 1552
bij het Germaanse Rijk ingelijfd. Ongeveer in die tijd — in 952 — sticht
bisschop Berenger op een heuvel ten westen van de stad (op de huidige
citadel) de abdij van Saint Vanne, die hij onder de regel van
Sint-Benedictus plaatst. Omstreeks 1200 verrijkt abt Lodewijk van Hirgis
dit klooster met een ruime kerk, waarvan slechts een toren overgebleven
is, een fraai stuk Romaanse architectuur dat later in een Drachtige
vlamgotieken kerk geïntegreerd is welke helaas regen 1830 is afgebroken. Gedurende de hele vroege Middeleeuwen was het Castrum van de stad slechts door een primitieve wal omringd, die al lang spoorloos verdwenen is. Dank zij luchtfoto’s heeft men echter verbazend goed de oorspronkelijke ligging en de grenzen van de primitieve, door de geografie bepaalde inrichtingen kunnen reconstrueren. In de Xde eeuw, opgenomen in een Germaanse wereld met zijn abdij van Saint Vanne, door de gelukzalige Richard (1004-1006) tot een der vermaardste gemeenschappen van het Westen gemaakt, wordt Verdun deelachtig aan een nieuwe cultuur, die op het Karolingische erfgoed bouwt. Omstreeks het jaar duizend is de stad een waar cultuurcentrum. |
|
|
|
| In 1048 wordt, naar aanleiding van een feodale oorlog tussen de Hertog van Oo Der-Lotharingen Godfried met de Baard en Keizer Hendrik III, de kathedraal in brand gestoken, waarna tot de wederopbouw van het monument in zijn huidige vorm wordt besloten. Het mag uitzonderlijk heten dat Paus Eugeen III hoogstpersoonlijk, omringd door Sint-Bernardus en 18 kardinalen, op 11 november 1147 de plechtige inwijding verricht. Het gebouw is Romaans, hoofdzakelijk uit de Xlde Xllde eeuw, zoals uit de ramen van de westelijke kruisbeuk met gebeeldhouwde berenklauwmotieven op de kapitelen en uit de grote crypte blijkt. Deze laatste, die in 1755 naar aanleiding van een brand was gedempt, is na de eerste wereldoorlog gerestaureerd. Zij is een der volmaaktste creaties van de Romaanse kunst en verklaart de invloed welke de architect Garin op de bouwwerken van de kathedraal van TRIER heeft uitgeoefend. De Leeuwenpoort, eveneens in de XVIllde eeuw dichtgemetseld, verraadt de invloed van de Bourgondische kunst. De door 4 dieren zinnebeelden van de evangelies omringde Christus doet, hoewel minder sierlijk, denken aan het portaal van Paray Ie Monial of aan de kopieën van de motieven op de voorhal van Vezelay. |
|
|
|
|
|
|
De oostelijke crypte (de grote crypte) is in drie vijfbogige beuken verdeeld door pilaren die uit vierkolommige bundels bestaan. Na de eerste wereldoorlog hebben de architecten, om de crypte in haar oorspronkelijke staat van voor de demping te herstellen,gebruik gemaakt van de oude Romaanse kapitelen die nog tegen de muren te zien zijn. Evenals die van het oosterkoor en die van een der zijkapellen van de crypte (deze laatste in polychromie), herinneren deze kapitelen aan de Bourgondische kunst. In 1935 heeft beeldhouwer Le Bourgeois, volledig in aansluiting op de vorm en het volume van de Romaanse kapitelen, de crypte versierd met een reeks moderne zuilenhoofden die enerzijds de kerk van Verdun en anderzijds, in der tien gevallen, de Slag bij Verdun als thema hebben. De aangeraakte onderwerpen doen, simpel en ontroerend, in steen het leven in de loopgraven, het lijden en de dood der soldaten, de artillerie- en verdedigingsproblemen, de evacuatie van gewonden herleven. In deze sobere beelden wordt zelfs met meedogenloze nauwkeurigheid de terechtstelling van een soldaat getoond: een scène die nergens anders ooit is uitgebeeld. |
|
|
|
